استفراغى اولا مناسب بود و بعد از ان تعديل مزاج و تسكين اسهال بكشكاب و سفوف حب الزمان و دوغ سنگتاب كرده و شراب خشخاش و اقراص طباشير و گوارش سماق و اشباه آن و اگر قدرى پست جو بگيرند و مقدار دو درم خشخاش با آن بياميزند و آب انار ترش و اندكى شراب يا اندر آب ترشى سماق يا اندر آب دوغ آهن تاب كرده بدهند اسهال صفرا بار دارد و كفك بغدادى سوده مقدار چهل درم اندر سكباج گوشت گاو يك شبان‌روز تريد كنند و بدهند نافع آيد و ضمادى كه از صندلين و فوفل و گل سرخ و مازو و گل نار و گل ارمنى و اقاقيا جمله را كوفته بگلاب با آب برگ مورد يا آب جو تر سررشته ساخته باشند بر جگر نهان مفيد باشد حكايت عورتى را بعد از اسقاط حمل در تابستان در رى اسهال صفرا شد و در شبانروزى قريب بيست مجلس رفتى بعد سه روز بغايت ضعيف شد و هر لحظه غشى كردى بىخفقان حضرت فرمودند تا فادزهر حيوانى در دوغ سائيده به دو خورانيدند اسهال و غشى جمله بر طرف شد و باندك مراعات صحت يافت و آنجا كه سبب نزله باشد سد نزله بدستورى كه در محلش مبين شده بايد كردن و بعد خواب قى فرمودن و مغريات جهت حبس شكم بعد منع نزله به كار داشتن و غذا و شربت و دوا از قوابض عفص دور بودن و برشعثا و حب نزله بر بالاى غذاى مناسب چون شير سنگتاب كرده و نشاسته شير تخمه دار و پالودهء اطفال و پايچه بره پخته و اشباه آن نافع آيد و آنجا كه سبب زلق الامعا باشد آنچه در تدبير زلق معده گفته شده موافق آيد و ضمادى كه از كندر و مر و مصطگى و صبر و اقاقيا و شب و لادن و افيون و بزر البنج يا جند برابر آنها آرد و جو و سماق و گل سرخ و گلنار و شك ( سك ) و عصاره لحية التيس و حمض و عفص و ماميثا و عصارهء مورد جمله را بهم سرشته ساخته باشند بر شكم طلا كردن و گذاشتن تا بر آنجا خشك شود بسى مفيد آيد و اگر چه تب نيز باشد كه اين طلا نيكو آيد و آنجا كه سر رگى در امعا بگشايد و اسهال خون افتد از ادويه كه جهت بستن خون جراحتهاى درونى مذكور شده استعمال بايد نمودن و از داخل و خارج و از حركات عنيفه پرحذر بايد بودن احتقان بعصاره خرتوله بغايت نافع آيد و ضماد كج بر شكم نهادن خون را به‌بندد و آنجا كه سبب باد بواسير بود نخست علاج باد بواسير به دستورى كه در محلش مذكور گردد بايد كردن و هر صباح او را پايچه گوسفند جوان خورانيدن با قدرى از تريد آن و از آب آن حقنه كردن مفيد آيد و بسيار كس را من بدين مداومت خوردن پايچه هر صباح از مضرت و وحشت آن باد بامعا و تحريك اسهال مضر خلاصى دادم